Na WMA - GEITA

Banda la Wakala wa Vipimo (WMA) limekuwa kivutio kikubwa kwa wanafunzi wa shule za msingi, sekondari na vyuo katika Maonesho ya Teknolojia ya Madini yanayoendelea Mkoani Geita, baada ya mamia ya wanafunzi kuendeleq kufurika kujifunza elimu ya matumizi sahihi ya vipimo.

Wanafunzi hao kutoka shule mbalimbali za Geita wameonesha shauku kubwa ya kutaka kufahamu jinsi vipimo vinavyolinda haki zao kama walaji, hususan katika ununuzi wa bidhaa za kila siku kama vile gesi ya kupikia, mafuta na hata mizani inayotumika masokoni na madukani.

Akizungumza na wanafunzi hao, Meneja wa WMA Mkoa wa Mara Bw. Balisco Kapesa, ambaye ni mmoja wa Watumishi wa WMA walioko katika maonesho hayo, aliwasisitiza wanafunzi kuwa na utamaduni wa kuhoji na kujiridhisha kama kifaa cha kupimia kimehakikiwa na WMA kabla ya kununua bidhaa yoyote, huku akiwaonesha kwa vitendo jinsi ya kutambua stika halali ya WMA kwenye mizani.

Kwa upande wake, Mwalimu wa wanafunzi kutoka Shule ya Msingi Zanzui ambayo ni moja ya shule zilizotembelea banda la WMA hao, Mwl. Sofia Kayongo alisema elimu hiyo ya vipimo ni ya vitendo na inapaswa kuingizwa kwenye mitaala ya shule, kwani inamjengea mwanafunzi uwezo wa kuwa mjasiriamali mwadilifu na mlaji makini, badala ya kusoma nadharia tu darasani.

Mmoja wa wanafunzi, Blasius Enosy, alisema elimu aliyoipata ni muhimu sana kwake na kwa familia yake, kwani sasa amejua kuwa kama mtungi wa gesi haujapimwa kwenye mzani uliohakikiwa na WMA, basi haupaswi kununuliwa, kwa kaulimbiu isemayo "Kama Gesi Haijapimwa kwenye mzani uliohakikiwa na WMA, Siitaki!"

Kwa ujumla, Maonesho ya Madini Geita 2026 yamekuwa fursa muhimu kwa WMA kutoa elimu kwa makundi mbalimbali, huku kaulimbiu ya Wakala isemayo "Kipimo Sahihi ni Haki Yako" ikiendelea kusikika kwa wananchi wengi wanaotembelea banda hilo.

WMA inaendelea na utaratibu wa kufikisha elimu ya vipimo kwa makundi mbalimbali wakiwemo wanafunzi ambapo inatekeleza Mpango wa kuanzisha na kuendesha Klabu za Vipimo mashuleni.




Na Mwandishi wetu, Geita

KAMPUNI ya uwekezaji ya Anglo Ashant Gold (GGML) imekuwa ikitumia mpango wa utoaji huduma kwa jamii (CSR) kupitia miradi mbalimbali ikiwemo sekta ya afya, elimu, kilimo na miundombinu kwa manufaa ya jamii.

Mkurugenzi wa uendekezaji na mahusiano wa mgodi huo, Gilbert Mworia ameeleza hayo kwenye kongamano la kujadili fursa za uwepo wa mgodi wa GGML uliofanyika ukumbi wa Mkapa kwenye maonyesho ya tisa ya kitaifa ya teknolojia ya madini yanayofanyika viwanja vya Dkt Samia Suluhu Hassan manispaa ya Geita.

Mworia amesema kampuni hiyo imekuwa na mchango katika maendeleo ya jamii kupitia ulipaji kodi na uwekezaji katika sekta mbalimbali ikiwemo ujenzi wa barabara, huduma za afya, elimu na uwekezaji katika kilimo ni miongoni mwa maeneo ambayo kampuni imekuwa ikichangia kama sehemu ya wajibu wake kwa jamii.

"GGML hutumia kati ya Sh13 bilioni na Sh15 bilioni kwa mwaka kufadhili taasisi, mashirika, Serikali na watu binafsi katika maeneo mbalimbali," amesema Mworia.

Amesema wanao wajibu kwa jamii inayowazunguka ili waendelee kupata ridhaa ya wananchi kufanya shughuli zao.

"Sisi kama kampuni huwa tunafanya uwajibikaji kwa jamii inayotuzunguka, si Geita tu bali maeneo mbalimbali hapa nchini,” amesema Mworia.

Amesema kuwa Halmashauri ya Wilaya ya Geita na Manispaa ya Geita, kampuni hiyo hutenga Sh9.2 bilioni kila mwaka kwa ajili ya miradi katika sekta za elimu, afya, miundombinu, barabara na maji.

Ametaja baadhi ya miradi hiyo kuwa ni ushirikiano na Taasisi ya Moyo Jakaya Kikwete (JKCI), ambapo kampuni hiyo imeingia mkataba wa miaka mitatu wa kusaidia watoto wenye matatizo ya moyo.

Amesema kampuni hiyo ina meli ya huduma za afya inayotoa huduma kwa wananchi wanaoishi katika visiwa 10 vya Ziwa Victoria, hususan katika mikoa ya Geita, Mwanza na Kagera.

"GGML imejenga zaidi ya madarasa 1,000, vituo vya afya na zahanati zaidi ya 150 pamoja na kuchangia ujenzi na uboreshaji wa hospitali," amesema Mworia.

Ameeleza kwamba mchango wa kampuni hiyo hauishii katika miradi ya kijamii pekee, bali unahusisha pia mchango wake katika uchumi kupitia uwekezaji, ajira, ununuzi wa bidhaa na huduma kutoka kwa kampuni za kizawa pamoja na ulipaji kodi.

Hata hivyo, baadhi ya wakazi wa Mkoa wa Geita, wameipongeza kampuni ya GGML kwa namna inavyowezesha miradi mbalimbali ya maendeleo kwenye jamii.


Na Mashaka Mhando, Arusha

MBUNGE na mmoja wa 'Wabunge Vinara', Mhandisi Mwanaisha Ulenge, ameishauri Serikali kutunga Sheria ya Ufuatiliaji na Tathmini (M&E) badala ya kuishia kuunda vitengo pekee, huku akisisitiza lengo la Dira ya Taifa ya Maendeleo ya 2050 lazima liwe jumuishi na kumhakikishia kila mwananchi pato la Dola 7,000.

Mhandisi Ulenge ametoa kauli hiyo mjini Arusha wakati akizungumza kwenye Kongamano la Tano la Wiki ya Ufuatiliaji na Tathmini, lililoandaliwa na Ofisi ya Waziri Mkuu, lenye lengo la kuimarisha utamaduni wa kufuatilia na kutathmini miradi ya maendeleo.

Katika hotuba yake iliyolenga kusukuma maendeleo yanayomjali mtu, Mbunge huyo alisema matamanio ya Wabunge Vinara ni kuona rasilimali za Taifa zinaleta maendeleo halisi yanayoboresha maisha, kulinda utu, na kuzalisha fursa kwa wananchi.

"Tunatamani malengo ya Dira ya 2050 ya kufikia uchumi wa Dola Trilioni 1 iende sambamba na kuhakikisha pato la mwananchi mmoja mmoja la Dola 7,000 linafikiwa. Sina mashaka sana na Serikali kufikia uchumi wa Dola Trilioni moja; mashaka yangu ni kiasi gani uchumi huo utakuwa jumuishi kufikia hilo pato la Dola 7,000 kwa mwananchi ifikapo 2050," alihoji Mhandisi Ulenge.

Pamoja na changamoto hiyo, Mbunge huyo aliipongeza Serikali kwa hatua kubwa iliyochukua ya kuanzisha Vitengo vya Ufuatiliaji na Tathmini katika Taasisi zote za Umma hadi Serikali za Mitaa, sambamba na kuandaa miongozo kupitia Ofisi ya Waziri Mkuu, akitaja hatua hiyo kuwa ni muhimu kuelekea utekelezaji wa dira hiyo.

Akitoa ushauri kwa Serikali ili kufikia malengo hayo kwa ufanisi, Mhandisi Ulenge alisema kuanzishwa kwa vitengo hivyo pekee haitoshi, bali Taifa linahitaji kuwa na Sera rasmi ya Ufuatiliaji na Tathmini ambayo hatimaye itazaa Sheria kamili itakayosimamia na kubana matumizi ya rasilimali kisheria.

Aidha, alishauri miongozo iliyoandaliwa isambazwe na kufikishwa moja kwa moja kwenye Mamlaka za Serikali za Mitaa huko chini kwani ndiko miradi inakotekelezwa, ili kuwapa wananchi tabasamu.

Aliongeza kuwa kuna uhitaji wa haraka wa kuwa na mfumo jumuishi utakaounganisha taarifa zote za ufuatiliaji nchi nzima.

Mhandisi Ulenge alihitimisha kwa kusisitiza kuwa jambo lolote litakalofanyika katika kupanga na kutathmini miradi ya maendeleo, lazima mwananchi awe katikati ya mipango hiyo ili kuchagiza uboreshaji wa maisha yake ya kila siku.



Uchimbaji wa madini kwa kubahatisha umeelezwa kuwa miongoni mwa sababu zinazowafanya wachimbaji wadogo kutumia muda, nguvu na fedha nyingi bila uhakika wa kufikia miamba yenye madini.

Akizungumza na waandishi wa habari katika Maonesho ya 9 ya Kitaifa ya Teknolojia ya Madini yanayoendelea mkoani Geita, Geoffrey Wiliam Mkurugenzi wa Kampuni za Amogtech Mine Services,One4s Geomi na Afrex, amesema matumizi ya teknolojia katika utafiti wa madini yanaweza kusaidia kubaini maeneo yenye uwezekano wa kuwa na miamba yenye madini kabla ya kuanza uchimbaji.

Mwaselela amesema kampuni hizo hutumia wataalamu na vifaa kufanya uchunguzi wa maeneo ya uchimbaji, ikiwemo geophysical survey, unaosaidia kubaini mwelekeo wa miamba chini ya ardhi na kumpa mchimbaji taarifa za kitaalamu za kuongoza uchimbaji.

Amesema hatua hiyo inaweza kupunguza uwezekano wa wachimbaji kutumia fedha na muda mwingi katika maeneo yasiyo na uhakika wa kupata madini.

Amesema wachimbaji wadogo wanaweza pia kushirikiana kugawana gharama za huduma za utafiti, hasa pale ambapo wataalamu wanatakiwa kusafiri kutoka maeneo mengine, huku akisisitiza umuhimu wa kuachana na utegemezi wa imani za kishirikina na uchimbaji wa kubahatisha na badala yake kutumia taarifa za kisayansi katika kufanya maamuzi ya uchimbaji.

Kwa upande wake, Mhandisi wa Migodi na Meneja wa Uendeshaji wa Kampuni hizo Bi. Martha Mwakajaba, amesema huduma za utafiti wa madini si lazima zitolewe na kampuni za nje pekee, kwa kuwa Tanzania ina kampuni za kizawa zenye wataalamu waliobobea.

Amesema upatikanaji wa wataalamu hao ndani ya nchi unatoa fursa kwa wachimbaji wadogo kupata huduma za kitaalamu kwa gharama nafuu na kufanya maamuzi ya uchimbaji kwa kuzingatia taarifa za kisayansi.



Mamlaka ya Uwekezaji na Maeneo Maalum ya Kiuchumi Tanzania (TISEZA) kwa wawekezaji wa ndani na nje ya nchi, katika Maonesho ya Tisa ya Kitaifa ya Teknolojia ya Madini yanayoendelea Viwanja vya Dk. Samia Suluhu Hassan mkoani Geita.

Mjumbe wa Bodi ya Wakurugenzi ya TISEZA, Absalom Kibanda, alisema mbele ya waandishi wa habari Oktoba 1, 2026 kuwa mamlaka hiyo inaendelea kuweka mazingira rafiki yatakayowawezesha wawekezaji kuitumia fursa hiyo na kuongeza mchango wa madini kwenye uchumi wa Taifa.

Kwa mujibu wa Kibanda, sekta ya madini ni miongoni mwa maeneo yenye uwezo mkubwa wa kuchangia malengo ya maendeleo ya nchi, huku ukuaji wake ukionekana wazi zaidi mkoani Geita.

Naye Meneja wa Kanda ya Ziwa wa TISEZA, Venance Mashiba, alibainisha kuwa mamlaka hiyo inawagusa wawekezaji wote bila ubaguzi, wakubwa na wadogo, kwa msingi kuwa kila kundi lina nafasi katika kukuza uchumi.

Mashiba alieleza kuwa TISEZA inashirikiana na taasisi zenye utaalamu wa masuala ya madini katika kuwapatia wawekezaji taarifa na kuwaelekeza maeneo yenye uhakika wa uwepo wa madini.

Aliongeza kuwa kuimarisha ushirikiano huo kutasaidia kuongeza ufanisi wa kuvutia uwekezaji, kupunguza changamoto zinazowakabili wawekezaji na kuhakikisha fursa zilizopo zinanufaisha Taifa kwa ujumla.




Na Mwandishi wetu.

Mkutano Mkuu wa Mwaka wa Watendaji Wakuu wa Taasisi za Serikali (CEOs Forum Annual General Meeting) umefanyika katika Hifadhi ya Ngorongoro, ukilenga kuimarisha mchango wa taasisi hizo katika kukuza uchumi na kuchochea utekelezaji wa Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050.

Mkutano huo umewakutanisha watendaji wakuu kutoka taasisi mbalimbali za Serikali kwa ajili ya kubadilishana uzoefu, kujadili fursa za kiuchumi na kuimarisha ushirikiano katika kufikia malengo ya maendeleo ya Taifa.

Akiongoza kikao hicho akiwa Mwenyekiti wa Muda, Mkurugenzi Mkuu wa Mamlaka ya Maendeleo ya Biashara Tanzania (TanTrade), Bw. Ephraim Balozi Mafuru, amesisitiza umuhimu wa ushirikiano, ubunifu na uwajibikaji katika kuimarisha utendaji wa taasisi za Serikali na kuleta matokeo yenye tija kwa wananchi.

Majadiliano pia yamejikita katika namna taasisi hizo zinavyoweza kutumia rasilimali, teknolojia na fursa zilizopo katika sekta mbalimbali kuongeza ufanisi, kuchochea uwekezaji na kukuza biashara. Ushirikiano huo unaweka msingi wa kuunganisha huduma za taasisi na mahitaji ya wazalishaji, wafanyabiashara na wawekezaji katika safari ya kufikia malengo ya Dira 2050.







-Kampuni za Qatar zaalikwa kushiriki Mkutano wa Kimataifa wa Uwekezaji katika Sekta ya Madini (TMIC) 2026

-Qatar Mining yaonesha utayari wa kushirikiana na Tanzania; wawekezaji waalikwa TMIC 2026

DOHA, QATAR

Tanzania na Qatar zimeonesha dhamira ya kuimarisha ushirikiano katika Sekta ya Madini, huku Shirika la Madini la Taifa (STAMICO) likitajwa kuwa muhimu katika utekelezaji wa miradi ya pamoja, ikiwemo kuwawezesha wachimbaji wadogo.

Hayo yameelezwa wakati wa ziara ya ujumbe wa Sekta ya Madini Tanzania nchini Qatar ukiongozwa na Naibu Waziri wa Madini, Dkt. Steven Kiruswa, Baada ya kukutana na Naibu Waziri Mkuu Mstaafu wa Qatar ambaye pia ni Mwenyekiti wa Kampuni ya Thirty Five Investment Holding, Dkt. Khalid Mohamed.

Dkt. Kiruswa amesema Tanzania iko tayari kushirikiana na wawekezaji wa Qatar kupitia STAMICO katika miradi mbalimbali ya madini, ikiwemo kuwawezesha wachimbaji wadogo kupata mitaji, teknolojia na mafunzo ili kuongeza tija na ushiriki wao katika mnyororo wa thamani.

Amesema ushirikiano huo unakuja wakati Tanzania ikiendelea kufungua fursa za utafiti na uwekezaji, akibainisha kuwa utafiti wa kina wa rasilimali za madini umefanyika kwa asilimia 16 pekee ya eneo la nchi.

“Mpaka sasa Tanzania imefanya utafiti wa kina kwa asilimia 16 tu ya eneo lake. Hii ni fursa kubwa kwa wawekezaji kushirikiana na Serikali katika kufanya utafiti na kubaini rasilimali zilizopo,” amesema.

Dkt. Kiruswa pia amezialika kampuni za madini na wawekezaji kutoka Qatar kushiriki Mkutano wa Kimataifa wa Uwekezaji katika Sekta ya Madini (TMIC) 2026, utakaofanyika jijini Dar es Salaam kuanzia Novemba 19 hadi 21, 2026.

Ameeleza kuwa mkutano huo utajadili fursa za uwekezaji, teknolojia, uongezaji thamani na maendeleo ya mnyororo wa thamani wa madini.

Katika mazungumzo mengine, Dkt. Kiruswa amekutana na kuzungumza na Mkurugenzi Mtendaji wa Shirika la Madini la Taifa (Qatar Mining), Abdulaziz Abubakar ambapo ameonesha utayari wa kushirikiana na Tanzania.

Ushirikiano huo pia unatarajiwa kwenda sambamba na utekelezaji wa mpango wa Mining for a Brighter Tomorrow (MBT) unaolenga kuwawezesha wachimbaji wadogo, hususan vijana, wanawake na watu wenye mahitaji maalum, kupata mitaji, teknolojia, ujuzi na masoko.

Kwa upande wake, Balozi wa Tanzania nchini Qatar, Mhe. Habibu Mohamed, amezialika kampuni za madini nchini humo kutumia fursa za uwekezaji zilizopo Tanzania.

Naye, Mkurugenzi Mtendaji wa Qatar Mining, Abdulazizi Abubakar, amesema kampuni hiyo iko tayari kuangalia maeneo ya ushirikiano yatakayochangia maendeleo ya Sekta ya Madini na kunufaisha Tanzania na Qatar.












📍GEITA


Simiyu Resident Mines Officer, Geologist Makolobela Mayigi, has urged stakeholders to make greater use of available communication and engagement platforms to increase Tanzanians’ participation in the mineral sector.

Geologist Mayigi made the call after visiting the Ministry of Minerals Pavilion at the 9th National Mineral Technology and Investment Exhibition at the Dkt. Samia Suluhu Hassan Grounds, Bomba Mbili, Geita, where he commended the creativity demonstrated in showcasing investment opportunities in the mineral sector.

He encouraged stakeholders to use various platforms to raise awareness of opportunities available across the sector and enable more Tanzanians to participate and benefit from the country’s mineral resources.

The Mining Commission is inviting investors, miners, mineral traders and members of the public to visit its pavilion at the exhibition, which is running from 23 September to 3 October 2026.

Visitors have an opportunity to engage with Mining Commission experts and learn about mineral exploration, mining, processing, trading, investment opportunities and modern mining technologies.

A key attraction at the Commission’s pavilion is its Mineral Laboratory, which showcases modern mineral testing and analysis technologies, including X-Ray Fluorescence (XRF).

The exhibition provides a platform for stakeholders and members of the public to access information, interact with experts and explore opportunities and services available in Tanzania’s mineral sector before the exhibition concludes on 3 October 2026.








Zaidi ya vijana 400 wanatarajiwa kunufaika na mafunzo ya madini muhimu (critical minerals) yanayotarajiwa kuanza kutolewa na Chuo cha VETA Shinyanga kuanzia mwaka ujao, katika hatua ya kuwaandaa kupata ujuzi unaohitajika katika teknolojia mpya za sekta ya madini.

Akizungumza katika Maonesho ya 9 ya Kitaifa ya Teknolojia ya Madini yanayoendelea mkoani Geita, Mkuu wa Chuo cha VETA Shinyanga, Theophan Pantaleo Severine, amesema mpango huo utalenga kuwajengea vijana ujuzi unaoendana na mahitaji yanayojitokeza katika sekta ya madini.

Amesema mafunzo hayo yatazingatia teknolojia zinazohusiana na uchimbaji na uongezaji thamani wa madini muhimu, pamoja na ujuzi mwingine unaohitajika katika shughuli za sekta hiyo.

Aidha, amesema VETA Shinyanga itaendelea kutoa mafunzo ya muda mfupi na muda mrefu kwa vijana na wadau waliopo katika maeneo ya uchimbaji, ikiwemo teknolojia ya uchimbaji, uongezaji thamani wa madini ghafi na ufundi wa mitambo.

Amesema hatua hiyo inalenga kuwawezesha vijana kupata ujuzi utakaowasaidia katika kupata ajira, kujiajiri na kuongeza thamani ya madini yanayozalishwa nchini.



 

SP Score gives Tanzanian fans live scores, fixtures and stats during the league break

The NBC Premier League may have paused for a few weeks, but the passion for football in the region has not slowed down. After the thrilling opening rounds that showcased early dominance from Yanga, Simba, Azam, and their fierce rivals, the league took a break in mid-September and is set to resume in early October. For fans who live and breathe local fixtures, this temporary pause shifts their weekly rhythm, but it doesn’t mean the football conversation has to stop.

Tanzanian football enthusiasts can stay connected to the excitement beyond the domestic league through SP Score, a live football updates app that delivers real-time scores, match events, results, previews, and in-depth statistics all in one place. This powerful tool allows supporters to effortlessly follow multiple competitions without the hassle of jumping between scattered scoreboards and social media feeds, keeping the spirit of the game alive even during the league’s break.

SP Score maintains international football fixtures

The local league’s break coincides with an extended international window, shifting the spotlight to national-team football. Fans across the continent are drawn into the drama of Africa Cup of Nations qualifying, while in Europe, the UEFA Nations League brings some of the world’s top teams into fiercely competitive group matches. International friendlies and other continental tournaments, provide a rich schedule of games to keep football enthusiasts engaged.

As international fixtures wind down, club football quickly takes center stage with a packed calendar of matches. The Tanzania Premier League resumes alongside major European leagues like La Liga, Serie A, and the Bundesliga, all building momentum toward the high-stakes rounds of the Champions League and Europa League. With the SP Score platform, fans can effortlessly navigate football fixtures, smoothly shifting from national team showdowns to the club rivalries that ignite their weekly passion.

“SP Score helps fans follow the game beyond the final result. Whether they are checking fixtures, lineups, live scores, match events or statistics, the app gives supporters one place to stay updated across local, continental and international football” said SportPesa Tanzania Head of Marketing Tracy Humplick.

SP Score gives fans the full match into view  

A final score reveals the result but rarely captures the full story of the game. SP Score fills in those details, offering fans live match events, in-depth team and player statistics, confirmed line-ups when available, head-to-head records, and a full post-match analysis. With instant alerts and personalized favorites, users can effortlessly follow their chosen teams and competitions amid the noise of a packed global schedule.

This level of insight becomes crucial during breaks when the football calendar gets unpredictable. An AFCON qualifier might kick off ahead of a Nations League fixture, while matches across Europe and South America may overlap. A live match tracker lets supporters pinpoint momentum shifts, key goals, and evolving statistics, providing a play by play experience even when watching every game isn’t an option.

SP Score goes beyond Tanzania football markets

SP Score also offers fans a smarter way to engage with SportPesa Tanzania football markets. Supporters can delve into recent results, line-ups, and match statistics before placing a bet through the website or app. The football menu covers a wide range of competitions, from international qualifiers and the Nations League to friendlies, the Champions League, Europa League, and major domestic leagues across Europe and beyond.

This approach puts the spotlight on the game itself, not just the bet. While statistics don’t guarantee outcomes, they reveal the deeper context that club reputations or badges might conceal. A well-known team could be struggling to create chances, or one might have impressive recent wins but only against weaker opponents. By examining the facts, fans gain a clearer, more informed foundation for their decisions.

SportPesa virtual live kick-offs 

Some days still feature long pauses between the final whistle of one match and the kickoff of the next. During these gaps, SportPesa virtual football games offer fans a unique, football-themed experience. These computer-generated matches run independently of stadium schedules, team travel, weather conditions, or international breaks.

This distinction is important. Real-world factors like form, injuries, and head-to-head records drive live football analysis but don’t influence virtual outcomes. Fans should view virtuals as a standalone format not an extension of any real club’s season. Seen this way, it provides quick, scheduled bursts of football action to keep supporters engaged while they await the next live game.

Conclusion

The NBC Premier League break does not have to pause the football conversation for Tanzanian fans. SP Score gives supporters one place to follow live scores, fixtures, lineups, match events, results and statistics across major competitions while the domestic schedule slows down. With international fixtures, European club football and local league action all competing for attention, the app helps fans stay connected to the matches that matter most.

SportPesa football markets and virtuals can add extra ways to follow the sport where available, but the main value of SP Score is clarity. It keeps fans close to the action, helps them track teams and competitions in real time. It makes the league break feel less like a stop and more like another part of the football calendar.

Na Ashura Mohamed, Arusha

Shirika la Mawasiliano Tanzania (TTCL) limesema litaendelea kuimarisha uwekezaji katika miundombinu ya mawasiliano na huduma za kidijitali,kama nyenzo muhimu ya kukuza uchumi wa kidijitali na kufanikisha utekelezaji wa Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050.

Akizungumza Jana Jijini Arusha kwenye Kongamano la Wenyeviti wa Bodi na Maofisa Watendaji Wakuu (C-CEOs) wa taasisi za umma, Mkurugenzi Mkuu wa TTCL, Moremi Marwa, alisema shirika hilo lina jukumu kubwa la kujenga msingi imara wa mageuzi ya kidijitali nchini.

Marwa alisema uwekezaji unaofanywa na TTCL, ikiwemo Mkongo wa Taifa wa Mawasiliano, vituo vya kuhifadhi data na minara ya mawasiliano, unalenga kuhakikisha huduma za kidijitali zinapatikana kwa uhakika kote nchini.

"Miundombinu ya mawasiliano yenye uhakika ndiyo msingi wa uchumi wa kidijitali. Bila mawasiliano ya uhakika, hatuwezi kufikia malengo tuliyojiwekea kama taifa,"alisema Marwa.

Alifafanua kuwa Dira ya Maendeleo ya 2050 inalenga kuhakikisha asilimia 80 ya huduma za Serikali zinatolewa kidijitali na asilimia 70 ya Watanzania wanatumia huduma hizo ifikapo mwaka 2050, jambo linalohitaji uwekezaji endelevu katika sekta ya mawasiliano.

"TTCL kama taasisi ya kitaifa ina jukumu la kuwezesha utekelezaji wa Dira 2050. Jukumu letu limejikita katika kuhakikisha mawasiliano yanakuwa kiungo muhimu kinachounganisha taasisi za Serikali, wafanyabiashara na wananchi," aliongeza.

Aidha, Marwa alisema miundombinu hiyo itasaidia kujenga mazingira wezeshi kwa taasisi za umma na sekta binafsi kuboresha utoaji wa huduma, kuongeza tija na kupanua wigo wa matumizi ya majukwaa ya kidijitali.

Alisisitiza kuwa Mkongo wa Taifa wa Mawasiliano ni uti wa mgongo wa huduma za kidijitali nchini, huku vituo vya data vikiwa na mchango mkubwa katika kuhifadhi, kusimamia na kuhakikisha usalama wa taarifa.

"Kufikia malengo ya Dira 2050 kunahitaji ushirikiano wa dhati miongoni mwa taasisi za umma na uelewa wa pamoja wa wajibu wetu katika mageuzi ya uchumi wa kidijitali," alisema.

Marwa alihitimisha kwa kusema TTCL itaendelea kuwekeza kwa kasi katika miundombinu ya kisasa ili kuhakikisha Tanzania inakuwa na msingi imara wa kidijitali utakaowezesha taifa kufikia maendeleo endelevu yanayolengwa.





 MPANDA, KATAVI

Kamati ya Kudumu ya Bunge ya Viwanda, Biashara, Kilimo na Mifugo imesema haitakaa kimya kuzungumzia mafanikio yanayopatikana katika miradi ya umwagiliaji nchini, ikieleza kuwa imejiridhisha na kazi kubwa inayofanywa na Serikali chini ya uongozi wa Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan katika kuendeleza sekta ya kilimo.

Kamati hiyo imesema uwekezaji mkubwa unaofanywa katika miradi ya umwagiliaji umeanza kuleta mabadiliko kwa wakulima na kuongeza tija katika uzalishaji wa mazao.

Akizungumza mkoani Katavi wakati wa ziara ya siku tano ya Kamati hiyo, Mwenyekiti wa Kamati ya Kudumu ya Bunge ya Viwanda, Biashara, Kilimo na Mifugo, ambaye pia ni Mbunge wa Njombe Mjini, Mhe. Deodatus Philip Mwanyika, amesema wamejionea kazi kubwa inayofanyika katika Mradi wa Umwagiliaji Mwamkulu.

“Ukweli usemwe na hatutakubali kukaa kimya na kufunga midomo. Miradi hii, kwa kazi kubwa iliyofanywa na Rais Dkt. Samia, ni lazima ionekane na mahali panapofanya vizuri, maneno ni lazima yawepo,” amesema Mwanyika.

Amesema kwa muda mrefu kaulimbiu imekuwa ikisema kilimo ni uti wa mgongo wa Taifa, lakini Serikali ya Awamu ya Sita imeanza kuifanya kauli hiyo ionekane kwa vitendo kupitia uwekezaji katika miundombinu ya umwagiliaji.

“Kilimo kilikuwepo tangu wakati huo na kauli mbiu ilikuwa Kilimo ni Uti wa Mgongo, lakini Rais Samia amekuja kutafsiri na kuonekana kilimo kweli ni uti wa mgongo. Hii miradi ya umwagiliaji inaenda kugusa wakulima na wananchi moja kwa moja na hatutasita kuwasemea pale inapofanya vizuri,” amesema.

Mwanyika amesema Mradi wa Umwagiliaji Mwamkulu wenye thamani ya Sh bilioni 33.9 unaotekelezwa katika Halmashauri ya Manispaa ya Mpanda unatarajiwa kubadilisha maisha ya wakulima wa eneo hilo kwa kuwaondolea changamoto walizokabiliana nazo kwa miaka mingi.

Kwa mujibu wa Mwanyika, utekelezaji wa mradi huo umefikia asilimia 83, huku mfereji mkuu wa maji wenye urefu wa kilomita 7.7 ukikamilika kwa asilimia 100.

Amesema mifereji mingine mikuu mitatu yenye jumla ya kilomita 14 imekamilika, pamoja na barabara za mashambani zenye urefu wa kilomita 35 na mifereji ya kurudisha maji katika Mto Katuma yenye urefu wa kilomita 18.

Aidha, amesema ujenzi wa ghala la kuhifadhi nafaka lenye uwezo wa tani 4,000 umefikia zaidi ya asilimia 90, hatua inayolenga kupunguza upotevu wa mazao baada ya kuvuna.

Mwanyika amesema wakati Tanzania ikiweka lengo la kulisha dunia, Katavi ni mkoa wa kimkakati katika uzalishaji wa mazao, hususan mpunga na mahindi, hivyo amewataka wananchi kutumia fursa hiyo na kutunza miundombinu inayojengwa.

Kwa upande wake, Mkuu wa Mkoa wa Katavi, Mhe. Mwanamvua Mrindoko, amesema mkoa huo ambao zaidi ya asilimia 95 ya wananchi wake wanategemea kilimo, umepokea takriban Sh trilioni 1.4 kwa ajili ya utekelezaji wa miradi katika sekta mbalimbali, huku Sh bilioni 70 zikitengwa kwa ajili ya umwagiliaji.

Amesema Mradi wa Mwamkulu ni hatua kubwa katika kukuza kilimo cha umwagiliaji mkoani humo, huku akiomba mabonde mengine nayo yaendelezwe ili kuongeza uzalishaji na tija kwa wakulima.

Naye Mkuu wa Wilaya ya Mpanda, Mhe. Jamila Yusuph, amesema mradi huo umeleta matumaini makubwa kwa wananchi na unatarajiwa kuongeza mapato ya Halmashauri.

Amesema Wilaya imewashirikisha viongozi wa dini, wazee, vijana wa bodaboda pamoja na vyama vya siasa kutembelea na kujionea uwekezaji huo wa Serikali, huku akiomba kukamilishwa kwa bwawa la kuhifadhi maji ili kuwawezesha wananchi kulima mara mbili kwa mwaka.

Kwa upande wake, Naibu Katibu Mkuu wa Wizara ya Kilimo anayeshughulikia Umwagiliaji na Zana za Kilimo, Eng. Athuman Kilundumya, ameahidi kuwa Tume itaendelea kushirikiana na jamii katika kuhakikisha miradi hiyo inaleta matokeo chanya, huku Wizara ikiendelea kuiwezesha taasisi hiyo kufikia malengo ya Serikali.

Kuhusu upatikanaji wa mbegu, Kilundumya ameitaka Kampuni ya Mbolea Tanzania (TFC) na Wakala wa Mbegu za Kilimo (ASA) kuweka kambi katika eneo la Mradi wa Umwagiliaji Mwamkulu ili kurahisisha upatikanaji wa huduma kwa wakulima.

Naye Mkurugenzi Mkuu wa Tume ya Taifa ya Umwagiliaji, Raymond Mndolwa, amesema mikataba ya Tume hiyo haina gharama za riba, hatua ambayo imeiwezesha Serikali kuokoa zaidi ya Sh bilioni 28 ambazo zingetumika kulipa riba.

Mndolwa amesema kutokana na athari za El Niño zinazotarajiwa, Tume imemuelekeza mkandarasi wa mradi huo kuhakikisha anakamilisha kwa wakati na kwa ubora kazi za mashambani kabla ya kukamilisha majengo ya utawala, ili kuwalinda wakulima dhidi ya madhara yanayoweza kujitokeza.

Amesema Tume ipo katika mchakato wa kupata mashine zitakazofungwa katika ghala la mpunga lililojengwa katika mradi huo, ili kuwawezesha wananchi kuchakata mazao yao katika eneo hilo.

Aidha, ameupongeza uongozi wa mkoa na wilaya kwa ushirikiano wanaoutoa katika kutoa elimu kwa wakulima na kusimamia ukusanyaji wa tozo za ada za umwagiliaji.

Kwa niaba ya Mwenyekiti wa skimu na wakulima wa eneo hilo, Mzee Boniphace Chidesela, amesema mradi huo umebadilisha maisha ya wakulima, akieleza kuwa kabla ya mradi walitumia kati ya saa nne na tano kufika mashambani na walilipa Sh10,000 kusafirisha gunia moja la mazao.

“Hivi sasa magari yanafika hadi shambani, gharama imeshuka hadi Sh1,000 na safari inachukua dakika 15 tu,” amesema.

Uwekezaji huo unatarajiwa kuongeza uzalishaji wa mpunga kutoka wastani wa magunia 20 hadi 35–40 kwa ekari, huku idadi ya wanufaika ikitarajiwa kuongezeka kutoka wakulima 300 hadi 1,500.

Akihitimisha ziara hiyo, Mwanyika amempongeza Rais Dkt. Samia Suluhu Hassan kwa kuweka nguvu kubwa katika sekta ya kilimo, akisema Mradi wa Umwagiliaji Mwamkulu unaonyesha thamani halisi ya fedha za umma (Value for Money).












Top News