-TEKNOLOJIA, UBUNIFU KUTUMIKA KUPUNGUZA GHARAMA ZA USAFIRISHAJI

Na Ashura Mohamed – Arusha

WATAALAMU wa usafirishaji, ununuzi na mnyororo wa ugavi kutoka ndani na nje ya Afrika wamekutana jijini Arusha kujadili namna teknolojia na ubunifu unavyoweza kutumika kupunguza gharama za usafirishaji na kuimarisha mchango wa sekta hiyo katika uchumi.

Akizungumza wakati akimwakilisha Waziri wa Uchukuzi, Prof. Makame Mbarawa, katika Mkutano wa Nane wa Afrika wa Usimamizi wa Uendeshaji na Mnyororo wa Ugavi (ACOSCM), Naibu Waziri wa Uchukuzi, David Kihenzile, amesema uboreshaji wa miundombinu ya usafirishaji ni muhimu katika kupunguza gharama za usafirishaji nchini.

Amesema sekta ya usafirishaji ni mhimili muhimu wa uchumi kwa kuwa inaunganisha wazalishaji na masoko, kuwezesha biashara na kuchochea shughuli za kiuchumi.

Kwa mujibu wa Kihenzile, sekta ya usafirishaji nchini ilizalisha dola za Marekani bilioni 2.7 mwaka 2025, sawa na asilimia 15.6 ya mauzo ya nje ya Tanzania, ikilinganishwa na dola bilioni 2.2 mwaka 2024.

“Serikali yetu inaendelea kuboresha miundombinu ya usafirishaji nchini kwa sababu sekta hii ni muhimu kwa wakulima, wavuvi na wajasiriamali. Gharama za usafirishaji zinapopungua, mnufaika wa mwisho ni mwananchi, kwa kuwa gharama za kusafirisha bidhaa zake hupungua,” amesema Kihenzile.

Aidha, amewataka washiriki wa mkutano huo kujikita katika kujadili suluhisho la changamoto zinazokabili sekta ya usafirishaji, ikiwamo namna vijana na makundi mengine yanavyoweza kushiriki na kunufaika na fursa zinazotokana na miradi mbalimbali ya miundombinu, ikiwamo Reli ya Kisasa (SGR).

Kwa upande wake, Naibu Makamu Mkuu wa Chuo Kikuu cha Mzumbe anayeshughulikia Taaluma, Prof. Hawa Tundui, amesema mkutano huo umewakutanisha wataalamu takribani 200 kutoka mataifa mbalimbali ya Afrika pamoja na mabara ya Ulaya na Asia.

Amesema mjadala mkuu umejikita katika namna ya kutumia ubunifu na teknolojia katika masuala ya usafirishaji, ununuzi na mnyororo wa ugavi ili kupunguza gharama na kuongeza ufanisi.

“Mada kubwa ni namna bora ya kutumia ubunifu na teknolojia katika masuala ya usafirishaji, ununuzi na ugavi. Tumewakutanisha wadau mbalimbali, wakiwemo watafiti na wataalamu kutoka Afrika, Ulaya na Asia, ili kuangalia namna ubunifu na teknolojia unavyoweza kuleta mchango katika serikali zetu na kusaidia kupunguza gharama za usafirishaji,” amesema Prof. Tundui.

Amesema lengo la mkutano huo ni kufikia maazimio ya pamoja yatakayosaidia kuhakikisha sekta ya uchukuzi inakuwa na ufanisi na kuleta unafuu katika mnyororo mzima wa usafirishaji.

Mkutano huo umeandaliwa na Chuo Kikuu cha Mzumbe kwa kushirikiana na Khune Foundation Tanzania.







NEW YORK, Marekani

TANZANIA imetangaza rasmi azma ya kuwania nafasi ya uanachama usio wa kudumu katika Baraza la Usalama la Umoja wa Mataifa (UN) kwa kipindi cha mwaka 2029–2030, ikiahidi kupeleka sauti imara ya Afrika na kusukuma mbele diplomasia ya kuzuia migogoro, utatuzi wa migogoro kwa njia za amani na mageuzi ya operesheni za kulinda amani.

Msimamo huo umetolewa na Makamu wa Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Deogratius Ndejembi, akimwakilisha Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Samia Suluhu Hassan, katika Mjadala wa Mkutano wa 81 wa Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa unaofanyika jijini New York, Marekani.

Mhe. Ndejembi amesema iwapo Tanzania itachaguliwa, itatoa kipaumbele kwa diplomasia ya kuzuia migogoro kabla haijageuka kuwa vita, utatuzi wa migogoro kwa njia za amani, kuimarisha nafasi ya wanawake katika ulinzi na ujenzi wa amani, kuongeza ushiriki wa vijana katika ajenda ya amani na usalama, pamoja na kusukuma mbele mageuzi ya operesheni za Umoja wa Mataifa za kulinda amani.

Amesema azma hiyo imepata uungwaji mkono wa Umoja wa Afrika (AU), huku uchaguzi wa wajumbe wa Baraza la Usalama kwa kipindi hicho ukitarajiwa kufanyika Juni 2028.

TANZANIA YASISITIZA MAGEUZI UN

Katika hotuba hiyo, Tanzania imesisitiza umuhimu wa kuendelea kufanyika kwa mageuzi katika Umoja wa Mataifa ili kuimarisha misingi ya haki, usawa na uwakilishi wenye uwiano, badala ya mfumo wa kimataifa kuendelea kuakisi zaidi nguvu na ushawishi wa mataifa machache.

Mhe. Ndejembi amesema mageuzi hayo ni muhimu zaidi katika kipindi ambacho dunia inakabiliwa na migogoro na vita, athari za mabadiliko ya tabianchi, milipuko ya magonjwa, kasi ya maendeleo ya Akili Mnemba (AI) na changamoto za usalama wa nishati.

TANZANIA YAPUNGUZA VIFO VYA MAMA NA MTOTO

Akizungumzia afya ya mama na mtoto, Mhe. Ndejembi amesema Tanzania imepiga hatua kubwa katika kupunguza vifo vya mama na mtoto, ikiwamo kuongeza kiwango cha uzazi unaofanyika katika vituo vya afya kutoka asilimia 51 mwaka 2015 hadi asilimia 81 mwaka 2022.

Amesema uzoefu huo unaonesha kuwa uwekezaji katika miradi inayotekelezeka na inayoweka ustawi wa watu mbele unaweza kugeuza ahadi kuwa matokeo yanayoonekana na kupimika.

Kwa msingi huo, amesema Rais Samia Suluhu Hassan alikubali kuwa kinara wa masuala ya Afya ya Mama na Mtoto kwa niaba ya Umoja wa Afrika.

Mhe. Ndejembi amesema chini ya uongozi huo, Tanzania imefanikiwa kupunguza vifo vya akina mama kwa asilimia 80 ndani ya kipindi cha miaka saba, akisisitiza kuwa nchi hiyo inalenga kufikia malengo ya “Sifuri Tatu” (Three Zeros).

Malengo hayo ni kutokuwepo kwa vifo vya mama na mtoto vinavyoweza kuzuilika, kutokuwepo kwa uzazi unaofanyika majumbani na kutokuwepo kwa watoto ambao hawajapata chanjo.

Amesema Afrika inaweza kufikia malengo hayo, lakini inahitaji uongozi thabiti wa kisiasa, rasilimali fedha za kutosha na ushirikiano imara zaidi kutoka kwa jumuiya ya kimataifa.

TANZANIA YATAKA MAGEUZI YA MFUMO WA FEDHA DUNIANI

Tanzania pia imesisitiza umuhimu wa nchi zinazoendelea kupewa sauti kubwa zaidi katika taasisi na mifumo ya kimataifa inayofanya maamuzi ya kifedha yanayoathiri uchumi na maendeleo yake ya muda mrefu.

Mhe. Ndejembi amesema Tanzania imewasilisha Dira ya Taifa ya Maendeleo 2050 kama msingi wa kujenga uchumi jumuishi, shindani na unaoweza kustahimili misukosuko, kupitia uwekezaji katika watu, miundombinu yenye tija, teknolojia, ubunifu, wanawake na vijana.

Amesema mageuzi katika mfumo wa fedha wa kimataifa ni muhimu ili nchi zinazoendelea ziweze kupata rasilimali zinazohitajika kuharakisha utekelezaji wa Malengo ya Maendeleo Endelevu (SDGs).

Ametaja umuhimu wa kuongeza mikopo yenye masharti nafuu, kuhamasisha uwekezaji wa sekta binafsi, kurahisisha upatikanaji wa fedha za maendeleo na tabianchi, pamoja na kuongeza ushiriki wa nchi zinazoendelea katika maamuzi ya kifedha duniani.

TABIANCHI, NISHATI SAFI

Katika eneo la mabadiliko ya tabianchi, Tanzania imeeleza wasiwasi kuhusu pengo lililopo kati ya kiwango cha uzalishaji wa gesi chafuzi duniani na fedha zinazotolewa kusaidia nchi zinazoathirika kukabiliana na madhara yake.

Tanzania imesisitiza kuwa nchi zinazochangia kwa kiwango kikubwa uzalishaji wa gesi chafuzi zinapaswa kubeba wajibu mkubwa zaidi katika kugharamia hatua za kukabiliana na athari za mabadiliko ya tabianchi.

Katika mkakati wake wa mpito kuelekea nishati safi, Tanzania imetaja Bwawa la Kufua Umeme la Julius Nyerere lenye uwezo wa kuzalisha megawati 2,115, miradi ya nishati ya jua na upepo yenye jumla ya megawati 650, pamoja na mipango ya kuzalisha megawati 130 za nishati ya jotoardhi.

Pia, Tanzania imeeleza uwekezaji katika reli ya umeme na lengo la kuongeza matumizi ya nishati safi ya kupikia hadi kufikia asilimia 80 ya kaya ifikapo mwaka 2034.

TANZANIA YAPINGA VIKWAZO VYA UPANDE MMOJA

Katika diplomasia ya kimataifa, Tanzania imepinga matumizi ya vikwazo vya upande mmoja vinavyowekwa na baadhi ya mataifa dhidi ya mataifa mengine, ikisema hatua hizo zinaweza kudhoofisha mamlaka ya nchi, kuathiri maendeleo na kupunguza uwezo wa wananchi kunufaika kikamilifu na haki zao.

Tanzania imeeleza mshikamano wake na Cuba, Zimbabwe na mataifa mengine yanayokabiliwa na vikwazo hivyo, huku ikitoa wito wa kuchukuliwa hatua za makusudi kuelekea kuondolewa kwa vikwazo bila masharti.

TANZANIA YATOA WITO WA AMANI GAZA

Kuhusu hali ya Gaza na Mashariki ya Kati, Tanzania imesisitiza umuhimu wa kuwalinda raia, kuruhusu misaada ya kibinadamu kuwafikia wanaohitaji bila vikwazo na kurejesha diplomasia kuwa njia kuu ya kutafuta amani ya kudumu.

Kwa ujumla, ujumbe wa Tanzania katika Mkutano wa 81 wa Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa umeunganisha ajenda ya maendeleo ya Taifa na hoja pana kuhusu nafasi ya Afrika katika mfumo wa kimataifa.

Tanzania imesisitiza kuwa Umoja wa Mataifa haupaswi kuwa jukwaa linaloakisi pekee uwiano wa nguvu duniani, bali taasisi inayosimamia haki, mshikamano, usawa na maendeleo kwa mataifa yote.

Msimamo huo unaweka bayana ajenda ambayo Tanzania inalenga kuibeba katika safari yake ya kuwania nafasi ya uanachama usio wa kudumu katika Baraza la Usalama la Umoja wa Mataifa kwa kipindi cha 2029–2030; kuimarisha sauti ya Afrika, kuzuia migogoro, kutetea suluhu za amani na kusukuma mageuzi ya mfumo wa kimataifa ili uwe na uwakilishi wenye uwiano zaidi.






 


Hospitali ya Taifa Muhimbili (MNH), leo  imepokea vifaa vya kutolea huduma za tiba aina ya Infusion Pumps vyenye thamani ya Shilingi milioni 23, vilivyotolewa na Lions Club International, ikiwa ni sehemu ya juhudi za kuimarisha ubora wa huduma za afya na kuongeza usalama wa wagonjwa wakati wa matibabu.

Akipokea vifaa hivyo kwa niaba ya Mkurugenzi Mtendaji wa MNH, Mkurugenzi wa Tiba Shirikishi, Dkt. Mbonea Yonazi, ameishukuru Lions Club International kwa mchango huo muhimu, na kuongeza kuwa vifaa hivyo vitaenda kuongeza ufanisi wa matibabu na usalama wa wagonjwa.

“ Vifaa hivi vitasaidia kuboresha utoaji wa huduma na kuhakikisha wagonjwa wanapata huduma sahihi kulingana na mahitaji yao, huu ni mchango mkubwa katika kuimarisha usalama wa mgonjwa na ubora wa huduma tunazozitoa,”amesema Dkt. Yonazi.

MNH inaendelea kuwekeza katika matumizi ya teknolojia za kisasa katika huduma za afya, hatua inayochangia kuongeza ufanisi, usahihi na usalama wa huduma kwa wagonjwa.








 Na Mwamvua Mwinyi, Pwani


MKUU wa Mkoa wa Pwani, Stanslaus Nyongo, amewaagiza wafugaji mkoani humo kuacha mara moja kuingiza na kulisha mifugo katika mashamba ya wakulima, akisisitiza kuwa Serikali haitavumilia uharibifu wa mazao unaosababishwa na mifugo.

Nyongo alitoa agizo hilo Septemba 22, 2026, wakati wa ziara yake ya kikazi katika Halmashauri za Mji wa Rufiji na Kibiti, ambako alisikiliza kero za wananchi na kutoa maelekezo ya hatua za kuchukuliwa.

Alisema Serikali haiwezi kuendelea kushuhudia mazao ya wakulima yakiharibiwa na mifugo, wakati maeneo yametengwa kwa ajili ya kilimo na ufugaji.

“Hatukubali kuendelea kuona mazao ya wakulima yakiharibiwa wakati kila kundi limetengewa maeneo kwa ajili ya shughuli zake. Wafugaji waheshimu maeneo ya wakulima na waache mara moja kuingiza mifugo kwenye mashamba,” alisema.

Aidha, alimtaka Mkuu wa Wilaya ya Rufiji kusimamia utekelezaji wa agizo hilo na kuhakikisha wafugaji watakaobainika kuingiza au kulisha mifugo katika mashamba ya wakulima wanachukuliwa hatua kwa mujibu wa sheria.

Katika hatua nyingine, Nyongo aliipongeza Halmashauri ya Rufiji kwa kufanya vizuri katika ukusanyaji wa mapato na kuvuka malengo yaliyowekwa, huku akizitaka Halmashauri za Rufiji na Kibiti kuimarisha usimamizi wa vyanzo vya mapato ili kuongeza uwezo wa Serikali za mitaa kutoa huduma bora kwa wananchi.

Kuhusu utabiri wa mvua kubwa za msimu wa Vuli unaohusishwa na hali ya El Niño, Nyongo alizitaka halmashauri hizo kuimarisha maandalizi na kuchukua hatua za tahadhari mapema ili kupunguza madhara yanayoweza kujitokeza.

Aliwataka wananchi wanaoishi katika maeneo ya mabondeni na maeneo mengine hatarishi kuhama mapema na kuhamia maeneo salama, akisisitiza kuwa usalama wa maisha ya wananchi unapaswa kupewa kipaumbele.

Pia, aliwataka Wakuu wa Wilaya za Rufiji na Kibiti kutambua na kuainisha maeneo salama yatakayotumika kuwaweka wananchi watakaoweza kuathiriwa na mvua hizo, pamoja na kuhakikisha huduma muhimu zinapatikana katika maeneo hayo.

Ziara hiyo ni ya kwanza ya kikazi kwa Nyongo katika halmashauri hizo tangu alipoteuliwa kuwa Mkuu wa Mkoa wa Pwani, ikiwa na lengo la kujitambulisha, kusikiliza kero za wananchi na kukagua utekelezaji wa shughuli za maendeleo.





 



Tanzania’s expanding economy and growing digital financial services sector have attracted renewed attention from Absa Group, which has reaffirmed its long-term commitment to the country.

The Group’s Chief Executive for Personal and Private Banking Pan-Africa, Sitoyo Lopokoiyit, made the remarks during a visit to Tanzania, where he engaged customers, employees, business leaders and other stakeholders.

The visit provided an opportunity to discuss customer needs, economic opportunities and the role of financial institutions in promoting inclusive growth.

According to Mr Lopokoiyit, Tanzania’s economic momentum, expanding middle class and growing trade corridors were contributing to the country’s increasing importance in East Africa.

“Tanzania is a market with tremendous potential and an increasingly important role in East Africa’s growth story,” he said.

He said the changing financial needs of customers required banks to provide services that were accessible, convenient and responsive to their ambitions.

“Whether they are growing a business, buying a home, investing for the future or making everyday transactions, our focus is on delivering solutions that are simple, accessible and relevant to their needs,” he said.

Mr Lopokoiyit also pointed to digital transformation as a major opportunity for expanding financial access in Tanzania.

He said the integration of technology, professional expertise and strong partnerships could help banks deliver more meaningful outcomes for customers.

“As digital adoption continues to accelerate in Tanzania, we see significant opportunity to support customers with solutions that enable growth, inclusion and prosperity,” he said.

Absa Bank Tanzania Managing Director Obedi Laiser said the Group’s continued interest in Tanzania reflected the country’s position within its broader African strategy.

He said investment, trade expansion and digital adoption were creating opportunities that could benefit individuals, businesses and communities.

“Tanzania is experiencing strong growth driven by increasing investment, expanding trade opportunities and rapid digital adoption, creating significant potential for individuals, businesses and communities to prosper,” Mr Laiser said.

He said Absa Bank Tanzania would continue to strengthen its financial solutions, relationship banking services and digital capabilities in response to customer needs.

The Managing Director added that the bank remained committed to supporting opportunities that contribute to sustainable economic growth and shared prosperity.

Absa said its investments in digital platforms, payment solutions and customer experience were intended to improve access to banking services and help customers participate in economic opportunities both locally and across the continent.

The Group’s pan-African network, it said, would continue to support connections between customers and markets as it strengthened its operations in Tanzania.

The visit comes as Absa seeks to deepen its engagement with the Tanzanian market and reinforce its support for the country’s economic development.


Kamati ya Mawaziri cha Jumuiya ya Madola wanaosimamia Utekelezaji wa Maadili (CMAG) imetambua na kufurahishwa na ushirikiano mzuri ulioonyeshwa na serikali ya Tanzania pamoja na hatua zilizochukuliwa kuwezesha maridhiano huko Zanzibar.

Kamati hiyo katika kikao chake cha 74 imesema hatua hizo zilizochukuliwa ni msingi thabiti wa maendeleo zaidi ya kidemokrasia na kisiasa nchini Tanzania.

Kikao hicho maalum kiliongozwa na Waziri wa Mambo ya Nje na Ulaya wa Malta, Mheshimiwa Chris Fearne.

Katika kikao hicho kilichofanyika mjini New York, viongozi na wawakilishi mbalimbali wa ngazi za juu walihudhuria, wakiwemo Naibu Waziri Mkuu wa Samoa, Mheshimiwa Mulipola Anarosa Ale Molioʻo, pamoja na mawaziri na wawakilishi maalum kutoka nchi wanachama wa Antigua na Barbuda, Botswana, Canada, Grenada, Malaysia, Mauritius, na Zambia.

Uwepo wa viongozi hawa ulitoa fursa ya kufanya tathmini ya kina kuhusu masuala mbalimbali yanayohusu nchi wanachama, ikiwemo Tanzania na Uganda, na kuweka mikakati ya pamoja ya kuimarisha misingi ya demokrasia, utawala bora, na ushirikiano ndani ya familia ya Jumuiya ya Madola.

Katika taarifa iliyotolewa kufuatia kikao chao maalum kilichofanyika pembezoni mwa Mkuu wa Mkutano Mkuu wa Umoja wa Mataifa mjini New York, pamoja na kutambua maendeleo hayo chanya katika maeneo mbalimbali, CMAG ilisisitiza haja ya kuendelea kufanya kazi ya ziada ili kuhakikisha kunakuwa na mchakato jumuishi na wa wazi wa mazungumzo ya kisiasa ya vyama vingi, sambamba na kulinda kwa dhati uhuru wa kiraia, kisiasa, na vyombo vya habari.

Kabla ya taarifa kamati hiyo ili ilipokea taarifa iliyowasilishwa kwa kina na ujumbe wa Tanzania ukiongozwa na Waziri wa Mambo ya Nje na Ushirikiano wa Afrika Mashariki, Balozi Dkt. Mahmoud Thabit Kombo, na Waziri wa Nchi, Ofisi ya Waziri Mkuu (Sera, Bunge na Uratibu), Prof. Palamagamba Kabudi.

CMAG imesifu utayari wa nchi ya Tanzania kushirikiana na Mjumbe Maalum wa Katibu Mkuu wa Jumuiya hiyo katika kuimarisha misingi ya maridhiano na maelewano ya kitaifa.

Hata hivyo walitilia mkazo maalum katika umuhimu wa kuzingatia taratibu za kisheria zilizo wazi, za haki na kwa wakati unaofaa katika mashauri yote yaliyopo wazi, pamoja na kuweka michakato inayoaminika ya uwajibikaji, utoaji wa haki na fidia stahiki kwa wale wote waliothiriwa na matukio mbalimbali ya nyuma, ili kuimarisha zaidi uaminifu na ustawi wa jamii.

Kufuatia tathmini hiyo ya kina, Jumuiya ya Madola imeihimiza serikali ya Tanzania kupanga tarehe ya mapema kwa ajili ya ziara ya Katibu Mkuu wa Jumuiya hiyo ili apate fursa ya kufanya mazungumzo ya moja kwa moja na Rais Samia Suluhu Hassan pamoja na wadau wengine muhimu wa maendeleo na siasa nchini.

Kutokana na umuhimu wa mazungumzo hayo na hatua zinazoendelea kuchukuliwa, kikao hicho kiliafikia makubaliano ya kuendelea kuweka Tanzania kwenye ajenda yake rasmi ya ufuatiliaji, huku wakithibitisha utayari wa kuendelea kutoa ushirikiano wa karibu na serikali katika kuhakikisha malengo ya kidemokrasia, amani, na maendeleo endelevu yanatimizwa kwa maslahi mapana ya wananchi wote wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania.

Kamati hiyo ya Mawaziri cha Jumuiya ya Madola inayosimamia Utekelezaji wa Maadili (CMAG) ilianzishwa mwaka 1995 ili kuwa mlinzi na mtetezi wa maadili na misingi ya kisiasa ya Jumuiya ya Madola.

Kamati hiyo inaundwa na mawaziri wa mambo ya nje kutoka nchi wanachama nane zinazozunguka kanda mbalimbali kwa mfumo wa zamu, ikijumuisha pia waziri wa mambo ya nje wa nchi iliyo Mwenyekiti Mkuu wa sasa wa Jumuiya hiyo ambaye ni mwenyeji wa Mkutano uliopita wa Wakuu wa Serikali wa Jumuiya ya Madola (CHOGM).

Kikao hicho cha 74 kiliitishwa na Katibu Mkuu wa Jumuiya hiyo, Mheshimiwa Shirley Botchwey.


Mwenyekiti wa Umoja wa Vijana wa Chama Cha Mapinduzi (UVCCM) Mkoa wa Geita, Manjale Magambo, ametembelea kiwanda kikubwa cha kutengeneza mabasi cha Yutong kilichopo Zhengzhou nchini China kwa mwaliko rasmi.

Ziara hiyo inalenga kujifunza teknolojia na mbinu za kisasa zinazotumika katika sekta ya usafirishaji ili kuona namna zinavyoweza kusaidia kukuza uchumi na kufungua fursa kwa vijana nchini.

Akiwa kiwandani hapo, Magambo alipata fursa ya kujionea kwa vitendo mchakato mzima wa uzalishaji wa mabasi, kuanzia usanifu hadi hatua za mwisho, jambo lililompa uelewa wa karibu kuhusu teknolojia na mifumo bora inayotumika

Akizungumza baada ya ziara hiyo, Magambo alisema China imefanikiwa kuitumia sekta ya usafirishaji kama injini muhimu ya maendeleo ya uchumi kwa kuunganisha teknolojia na ufanisi.

 “Ziara hii imetupa nafasi ya kujifunza na kuona kwa vitendo namna teknolojia inavyotumika katika sekta ya usafirishaji. Tumepata uzoefu ambao tunaweza kuutumia katika kutafakari fursa mbalimbali za maendeleo na kuwawezesha vijana kushiriki zaidi katika uchumi,” alisema Magambo.

Aliongeza kuwa uzoefu aliopata ni muhimu kwa vijana wa Kitanzania kufahamu fursa zilizopo katika sekta ya usafirishaji, zikiwemo uwekezaji, ajira na ujasiriamali.

Kwa mujibu wake, vijana wanapaswa kuwa tayari kujifunza teknolojia na mifumo mipya ya uzalishaji kutoka sehemu mbalimbali duniani kwani dunia inabadilika kwa kasi na teknolojia imekuwa nguzo ya maendeleo.

Magambo alisisitiza kuwa maarifa hayo hayapaswi kuishia kwenye ziara pekee, bali yanapaswa kutumika kujenga mawazo mapya yatakayosaidia kuongeza ajira na shughuli za kiuchumi kwa vijana na wananchi kwa ujumla.







Mamlaka ya Hifadhi ya Ngorongoro imezindua mashindano bab kubwa ya mchezo wa mpira wa miguu yatakayojulikana Kama Rhino Cup kutoa hamasa kwa jamii ya tarafa ya Ngorongoro  yenye vijiji 25 na Kata 11  kutoshana nguvu katika mchezo wa kabumbu.

Mashindano hayo yamefunguliwa jumanne hii katika viwanja vya shule ya msingi Makao Ngorongoro na kocha wa zamani wa timu ya taifa (Taifa Stars ) na Yanga Charles Boniface Mkwasa.

Akifungua mashindano hayo Mkwasa amewataka vijana wa tarafa ya Ngorongoro kutumia michezo Kama fursa ya ajira na kujenga afya zilizo bora na kuhimiza uhifadhi shirikishi kupitia michezo.

Naibu kamishna wa Uhifadhi NCAA Aidan Makalla amesema Mamlaka imeamua kuanzisha kombe hilo litakalochezwa kila mwaka ili kutoa hamasa ya mchezo wa mpira wa miguu ndani ya tarafa ya Ngorongoro na kuhamasisha jamii juu ya ulinzi wa faru na rasilimali mbalimbali zilizopo ndani ya hifadhi.

Mashindano hayo yatashirikisha kata 11 za tarafa ya Ngorongoro na bingwa wa mashindano hayo pamoja na zawadi nyingine ataenda kushuhudia mtanange wa ligi kuu baina ya Simba na Yanga kwa msimu wa mwaka huu.










Tume ya Nguvu za Atomu Tanzania (TAEC) imeendelea kuimarisha usimamizi wa usalama wa mionzi nchini kupitia operesheni ya ukaguzi wa vituo vinavyotumia vifaa na vyanzo vya mionzi, ikiwa ni sehemu ya utekelezaji wa majukumu yake ya kuhakikisha matumizi ya mionzi yanafanyika kwa usalama.

Operesheni hiyo inayotekelezwa kwa mujibu wa Sheria ya Nguvu za Atomu Na. 7 ya mwaka 2003, inalenga kuhakikisha vituo vinavyotoa huduma zinazohusisha matumizi ya mionzi vinakuwa na leseni halali, wataalamu wenye sifa zinazotakiwa pamoja na vifaa vilivyo katika hali nzuri na vinavyokidhi viwango vya usalama.

Katika Mkoa wa Pwani, TAEC ilifanya ukaguzi kuanzia Septemba 2 hadi 16, 2026, ambapo timu ya wataalamu wa Tume ilitembea umbali wa takribani kilomita 1,450 katika maeneo ya Kibaha, Bagamoyo, Kisarawe, Kibiti, Rufiji, Mkuranga na Mafia.

Jumla ya vituo 35 vilikaguliwa katika mkoa huo, vikiwemo hospitali, vituo vya afya na kliniki, pamoja na maeneo mengine yanayotumia vifaa au vyanzo vya mionzi, ikiwemo viwanda na maeneo yenye mifumo ya ukaguzi wa mizigo.

Matokeo ya ukaguzi huo yanaonesha kuwa vituo 19 kati ya 35 vilivyokaguliwa vilikidhi mahitaji muhimu ya usalama wa mionzi na kuwa na leseni halali. Vituo 16 vilibainika kuwa na mapungufu mbalimbali yanayohitaji kufanyiwa marekebisho ili kukidhi matakwa ya sheria na viwango vya usalama.

Miongoni mwa mapungufu yaliyobainika ni baadhi ya vituo kutoa huduma bila kuwa na leseni halali, kutokidhi baadhi ya masharti ya usalama, kuwa na mashine zinazohitaji matengenezo pamoja na kukosekana kwa wataalamu wenye sifa zinazotakiwa. Baadhi ya vituo pia havikuwa vikitoa huduma zinazohusisha matumizi ya mionzi wakati ukaguzi ulipofanyika.

Akizungumzia ukaguzi huo, Mkuu wa Kitengo cha Mawasiliano wa TAEC, Peter Ngamilo, amesema hatua hiyo ni sehemu ya majukumu ya Tume ya kuhakikisha matumizi ya mionzi nchini yanafanyika kwa usalama kwa wagonjwa, watumishi na wananchi kwa ujumla.

“Tunafanya ukaguzi huu kuhakikisha huduma zinazohusisha matumizi ya mionzi zinatolewa kwa kuzingatia usalama wa mgonjwa, mtoa huduma na wananchi. Katika Mkoa wa Pwani, vituo 19 kati ya 35 vilivyokaguliwa vimekidhi mahitaji muhimu, huku vituo 16 vikibainika kuwa na mapungufu yanayopaswa kurekebishwa,” amesema Ngamilo.

Amesema TAEC itaendelea kuvifuatilia vituo vilivyobainika kuwa na mapungufu na kutoa maelekezo ya kitaalamu ili viweze kurekebisha kasoro hizo na kukidhi matakwa ya sheria.

Ngamilo ameongeza kuwa baada ya kukamilika kwa ukaguzi katika Mkoa wa Pwani, TAEC imeendelea na operesheni hiyo katika maeneo mengine nchini, ambapo vituo 32 vimekaguliwa katika Mkoa wa Lindi na vituo 40 Zanzibar. Hivyo, jumla ya vituo 107 vimekaguliwa katika Pwani, Lindi na Zanzibar.

Amesema ukaguzi pia umefanyika katika Mkoa wa Njombe na taarifa zake zinaendelea kuchakatwa, huku operesheni hiyo ikiendelea hivi sasa katika Mkoa wa Morogoro.

Amesisitiza kuwa dhamira ya TAEC katika ukaguzi huo ni kuhakikisha sheria na taratibu za usalama wa mionzi zinazingatiwa, sambamba na kutoa elimu na maelekezo ya kitaalamu kwa wamiliki na waendeshaji wa vituo vinavyotumia vifaa na vyanzo vya mionzi.

“Tunatoa wito kwa wamiliki na waendeshaji wa vituo vinavyotumia vifaa au vyanzo vya mionzi kuhakikisha wana leseni halali, vifaa vyao vinakidhi viwango na wana wataalamu wenye sifa zinazotakiwa. TAEC itaendelea kufanya ukaguzi na kutoa elimu ili kuhakikisha matumizi ya mionzi nchini yanafanyika kwa usalama,” amesema Ngamilo.

Ameongeza kuwa usimamizi madhubuti wa matumizi ya mionzi ni muhimu katika kulinda afya za wagonjwa, watumishi wanaofanya kazi katika mazingira yenye mionzi, wananchi pamoja na mazingira.









Makamu wa Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania Mhe. Deogratius Ndejembi leo Jumanne, Septemba 22, 2026, anatarajiwa kuhutubia Mjadala Mkuu wa Kikao cha 81 cha Baraza Kuu la Umoja wa Mataifa (UNGA 81), unaofanyika katika Makao Makuu ya Umoja wa Mataifa jijini New York, Marekani.

Makamu wa Rais anamwakilisha Rais wa Jamhuri ya Muungano wa Tanzania, Mhe. Dkt. Samia Suluhu Hassan, katika mkutano huo wa ngazi ya juu unaowakutanisha Wakuu wa Nchi na Serikali, pamoja na wawakilishi wa ngazi za juu kutoka nchi wanachama wa Umoja wa Mataifa.

Mjadala Mkuu wa mwaka 2026 unafanyika chini ya kaulimbiu, “Kurejesha imani, kusimamia mabadiliko: Umoja wa Mataifa unaowatumikia wote” (Restoring trust, managing transformation: A United Nations that delivers for all).

Miongoni mwa mambo yanayojadiliwa katika mkutano huo ni changamoto mbalimbali zinazoikabili Dunia na namna ya kuimarisha ushirikiano katika kutafuta suluhisho la kudumu, hususan katika masuala ya amani na usalama wa kimataifa, maendeleo endelevu, mabadiliko ya tabianchi, afya, utawala wa teknolojia na Matumizi ya akili unde (AI), pamoja na kuimarisha ushirikiano wa kimataifa kupitia Umoja wa Mataifa.

Mjadala Mkuu wa Kikao cha 81 umeanza leo, Septemba 22, na utaendelea hadi Septemba 26, kabla ya kuhitimishwa Septemba 28, 2026.







Na Oscar Assenga, TANGA

WAZIRI wa Maji, Jumaa Aweso, amemtaka mkandarasi anayetekeleza mradi wa maji wa hati fungani wenye thamani ya Sh bilioni 53.12 kuongeza nguvu kazi na kuhakikisha unakamilika ifikapo Novemba 30, mwaka huu, akisisitiza kuwa hakuna muda wa nyongeza utakaotolewa.

Aweso ametoa agizo hilo wakati wa ziara ya kukagua maendeleo ya mradi huo, ikiwamo tanki kubwa la maji lililopo Mowe jijini Tanga, ambapo alisema serikali haitakuwa tayari kusikia visingizio kutokana na fedha za utekelezaji wa mradi huo kuwepo.

Alisema hadi sasa mradi huo umefikia zaidi ya asilimia 70 ya utekelezaji, hivyo mkandarasi anatakiwa kuongeza kasi kwa kufanya kazi usiku na mchana ili kuhakikisha wananchi wanaanza kunufaika na huduma hiyo kwa wakati uliopangwa.


“Nimekuja leo kukagua huu mradi nikiwa na Katibu Mkuu. Mradi huu sasa umefikia asilimia 75. Maelekezo ambayo nawaambia Tanga Uwasa na mkandarasi ni kwamba hatutakuwa na muda wa nyongeza.

“Utendaji wa mradi huu unatakiwa kubadilika kuanzia sasa. Mradi huu una fedha, hakuna kisingizio. Ni suala la mkandarasi kuongeza watu kuhakikisha kazi inakamilika kwa wakati,” alisema Aweso.

Aliongeza: “Utendaji ubadilike. Mkandarasi anatakiwa kufanya kazi usiku na mchana. Tunataka mwisho wa mwezi huu wa 10 tukija kuona maendeleo yake, yatupatie picha kwamba ifikapo Novemba 30, 2026, mradi utakuwa umekamilika.

“Hatuna kisingizio kwa sababu fedha zipo, na fedha hizi ni zile ambazo wananchi wameweza kujitolea kuchangia taasisi hii ya Tanga Uwasa.”





Aweso alisema mradi huo ni miongoni mwa miradi ya mfano katika Wizara ya Maji inayotekelezwa kwa kutumia hati fungani kama chanzo mbadala cha fedha kwa ajili ya kuimarisha huduma ya maji.

Alisema lengo ni kuhakikisha kunakuwa na chanzo cha uhakika cha maji kitakachosaidia wananchi kupata huduma hata pale linapotokea tatizo la kiufundi au kukatika kwa umeme.

Kwa mujibu wa Aweso, hatua hiyo pia inaendana na agizo la Rais Samia Suluhu Hassan la kutaka taasisi za umma kuwa na vyanzo mbadala vya fedha ili kuongeza uwezo wa kutatua changamoto zinazowakabili wananchi.






Katibu Mkuu wa Wizara ya Maji, Mwajuma Waziri, alisema wizara hiyo itaendelea kushirikiana na Mamlaka ya Maji na Usafi wa Mazingira Tanga (Tanga Uwasa) katika kumsimamia mkandarasi ili kuhakikisha anatekeleza majukumu yake kwa mujibu wa mkataba.

Alisema timu ya wizara itafuatilia kwa karibu utekelezaji wa maelekezo ya Waziri Aweso, akisisitiza kuwa ifikapo Novemba 30, 2026, miundombinu yote inayohusika na mradi inapaswa kuwa imekamilika na wananchi kuanza kupata huduma.
TANGA UWASA

Mkurugenzi wa Tanga Uwasa, Geoffrey Hilly, alisema mradi huo unaendelea vizuri na kwa sasa umefikia wastani wa asilimia 72 kwa ujumla, ikiwamo kazi zinazotekelezwa na wakandarasi katika maeneo mbalimbali kuanzia chanzo hadi usambazaji wa mabomba mitaani.

Alisema mradi huo unalenga kuboresha huduma ya maji katika Jiji la Tanga pamoja na Wilaya za Muheza na Mkinga, huku Mkinga ikiwa miongoni mwa maeneo yatakayonufaika zaidi na maji yanayozalishwa katika mtambo wa Mowe.

Kwa mujibu wa Hilly, mradi huo unahusisha upanuzi wa mtambo wa uzalishaji maji kutoka uwezo wa kuzalisha lita milioni 45 hadi lita milioni 60 kwa siku.

Alisema pia unahusisha ujenzi wa tanki la kuhifadhia maji lenye ujazo wa lita milioni 35, litakalosaidia kuhakikisha maji yanapatikana hata katika vipindi vya changamoto za kiufundi.

Alisema tanki hilo lina uwezo wa kuhifadhi maji ya kutosha kwa matumizi ya takribani saa 18, hatua inayotarajiwa kusaidia wananchi kupata huduma ya maji kwa uhakika zaidi kwa saa 24.
MKANDARASI

Meneja wa mradi huo kutoka kampuni ya China Railway Seventh Group, Dai Bin, aliahidi kuongeza nguvu kazi na kuhakikisha utekelezaji unakwenda kwa kasi ili kukamilisha mradi huo ndani ya muda uliowekwa.

Dai alisema kampuni hiyo imepokea maelekezo ya Waziri Aweso na kwamba itaongeza muda wa kazi kwa kufanya shughuli za ujenzi usiku na mchana ili kuhakikisha mradi unakamilika kwa wakati.

Top News